Meditatie

 

Er zijn nog maar drie weken van het nieuwe jaar voorbij of er zijn in mijn omgeving al drie mensen gestorven. Dat is schokkend. Je wordt zo voortdurend geconfronteerd met de eindigheid van het leven. Dat heeft te maken met het seizoen hoor je mensen vaak zeggen. In de winter hebben mensen vaak minder weerstand tegen allerlei  aanvallen op hun gezondheid. Deze gedachte wordt nog versterkt door de beeldspraak van de seizoenen van een mensenleven. Het leven begint met de lente: de sprankelende vitale jeugd. Dan volgt de zomer: de groei naar volwassenheid en het groeien naar de top van allerlei menselijke vermogens, verstandelijke en lichamelijke. De mens rijpt naar zijn hoogtepunt. In de herfst begint langzaam maar zeker het minder worden: minder sterk, minder geheugen. Wel zijn er veel eigenschappen die juist in de herfst van het leven tot volle wasdom komen: de mooiste kleuren worden zichtbaar in wijsheid, creativiteit en spiritueel leven. Je zou kunnen zeggen dat er dan vaak wordt geoogst wat eerder is gezaaid. In de winter wordt de cirkel rondgemaakt. De mens leeft naar de laatste grens; de bittere kou van de dood nadert. Is het menselijk bestaan dan een kringloop? Immers in de winter worden de eerste kiemen van nieuw leven alweer zichtbaar. Kijk maar in uw tuin: het begin van de eerste sneeuwklokjes is alweer zichtbaar en in de kale takken van de bomen wordt voorzichtig het begin van knoppen zichtbaar. Veel mensen denken van wel. Ik denk persoonlijk van niet. Ons leven heeft een doel. Wij dragen in ons leven bij aan een betere toekomst, dat is het doel van ons leven.

 

Wij geloven dat onze Schepper dat zo heeft bedoeld. Als wij leven met de Tien Woorden van God in ons hart, dan dragen wij bij aan een betere toekomst, een toekomst die allerlei prachtige namen heeft: het koninkrijk Gods, het beloofde land, het nieuw Jeruzalem, en zo nog een hele reeks bloemrijke namen. Zo leven levert prachtige vruchten op, vruchten die in de bijbel de vruchten van de geest worden genoemd en die bijdragen aan een heerlijke toekomst. In de natuur is dat ook zo: bladeren die op de grond vallen, niet geconsumeerde vruchten dragen bij tot compost, dat weer, enzovoort. De groei naar een prachtig einddoel wordt gevoed door kringloop van alles wat planten en dieren leveren aan de kringloop van de natuur. Kringloop en de weg naar een einddoel vormen samen een prachtig weefsel, waarbij de kringloop dienstbaar is aan het uiteindelijke doel. De kringloop is het lot waaraan veel leven onderworpen is. Het einddoel wordt gevoed door dat wat God in ons heeft gezaaid. Leven naar zijn wil. Is het troostend te geloven dat ons leven een zin en betekenis heeft? Dat het er niet tevergeefs geweest is. Ik geloof van wel.

 

Gedicht

Vandaag krijgt u een gedicht te lezen van de dichter Jan Willem Schulte Nordholt. Het is een gedicht vol verwachting. Er vallen woorden als zaad, vruchtbeginsel, dageraad, een einde aan de duisternis, witte bloei die uitbreekt als het lente is. In de lente breekt de verwachting van de zomer al door. Als er wordt gesproken over een engel die in mij opstaat, denkt de dichter bijna hardop over Pasen, volop lente, bloesem. “De grote zomer” komt langzaam maar zeker dichterbij.

De hoopvolle spanning van wat komen gaat die – naarmate de lente dichterbij komt – zich duidelijker doet voelen wordt in dit gedicht prachtig onder woorden gebracht:

 

Zeg dat de ziel een zaad is in het lijf,

een vruchtbeginsel binnen in het vlees.

O woord dat ik ontcijferende lees

en in het heiligste geheimschrift schrijf.

 

O vreemde vrees en diepe zekerheid,

o vuur dat over mensen is verdeeld,

omdat zij zijn geschapen naar Gods beeld,

o dageraad in ’t donker toebereid.

 

Als er een eind komt aan de duisternis,

een gouden ster tussen de sterren gloeit

die alles overstraalt met eeuwigheid,

 

dan staat een engel min mij op en spreidt

zijn vleugels uit zoals een witte bloei

breekt uit wanneer het lente is.

J.W. Schulte Nordholt, uit Het weefsel Gods, 1965

 

Dat wij het samen uithouden in die spannende en tegelijk ook hoopvolle tijd.

 

Pastor Eppo Vroom